Danıştay İDDK’dan emekli ikramiyesine ait karar

dunyadan

Global Mod
Global Mod
Danıştay İDDK’dan emekli ikramiyesine ait karar
İşlemin iptaline ait Danıştay 12. Dairesi sonucu onandı

Düzenleme üst hukuk normuna ters bulunmuştu.

Emekli ikramiyesine ait mahkeme kararlarının uygulanmasına yönelik olarak, 2829 sayılı Kanun’a nazaran daha evvel yapılan hizmet birleştirmelerinin iptal edilmesini, emekli aylığı bağlanması için yalnızca 5434 sayılı Kanun’a tabi hizmetlerin dikkate alınmasını, öteki toplumsal güvenlik kuruluşlarına (Bağ-Kur, SSK gibi) tabi hizmet müddetlerinin toplam hizmet mühletinden düşülerek bu müddetlerin emeklilik hizmet müddeti ve yaş şartının tespitinde dikkate alınmamasını, bu biçimdece emekli aylığı bağlanması için yaş şartını sağlamayanların emekli aylıklarının iptal edilerek daha evvel ödenen emekli aylıklarının borç çıkarılmasını yahut ödenecek emekli ikramiyesinden mahsup edilmesini öngoren dava konusu Genel Yazının (A) kısmında hukuka ve üst hukuk normlarına uygunluk bulunmadığı nedeni öne sürülerek iptaline karar verilmiştir.

SGK: İptal sonucu olumsuz sonuçlar doğurur

Genel Yazı’da yer alan tespitlerin ve uygulamaya yönelik talimatların kanunlara muhalif olmadığı, kelam konusu Genel Yazı’nın sadece memuriyet bakılırsavleri kamu vazifesinden çıkarılma biçiminde sona erenlerin açtıkları davalar kararında verilen kararlar üzerine emekli ikramiyelerinin ödenmesinde uyulacak temelleri düzenlemekle kalmadığı, 25/07/2019 tarih ve 30842 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 12/12/2018 tarih ve E:2018/1, K:2018/4 sayılı Danıştay İçtihatları Birleştirme Şurası sonucu ile 18 yaşından evvel gerek harp okulu gerekse astsubay sınıf okulu müddetlerinin hizmetten sayılmasıyla ilgili konuları da içerdiği, iptal sonucu verilmesi niçiniyle her iki bahisle ilgili yapılan iş ve süreçlerde boşluklar ve olumsuz sonuçların doğacağı ileri sürmüştür.

İDDK savunmayı kabul etmeyerek sonucu onamıştır.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas No: 2021/3963

Karar No: 2022/620


TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Başkanlığı

VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : … Sendikası


VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU:

Danıştay Onikinci Dairesinin 01/04/2021 tarih ve E:2019/2818, K:2021/1837 sayılı sonucunın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:

Dava konusu istem:


Davacı sendika tarafınca, Toplumsal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğünün “Mahkeme Kararlarının Uygulanması” temalı … tarih ve … sayılı Genel Yazısının iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

Daire sonucunın özeti:

Danıştay Onikinci Dairesinin 01/04/2021 tarih ve E:2019/2818, K:2021/1837 sayılı sonucuyla;

Dava dilekçesindeki hukuka karşıtlık argümanlarının, dava konusu Genel Yazının (A) kısmına ait olduğu anlaşıldığından, bu kısımla sonlu olarak hukuka uygunluk incelemesi yapılmış;

Dava belgesinin ve UYAP kayıtlarının incelenmesinden, kamu misyonuna son verilerek memuriyetle ilişiği kesilen ve hizmetlerinin bir kısmı Emekli Sandığına, bir kısmı ise öteki toplumsal güvenlik kuruluşlarına (Bağ-Kur, SSK gibi) tabi olanlara, bu hizmetleri 2829 sayılı Toplumsal Güvenlik Kurumlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanun uyarınca birleştirilmek (yaş ve hizmet şartını sağlanmak) suretiyle 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu kapsamında emekli aylığı bağlandığı, bu türlü aylık bağlananlara ise Emekli Sandığına tabi hizmetleri için tıpkı Kanun’un 89. hususunun ikinci fıkrasına istinaden memuriyet nazaranvi kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek biçimde sona ermediğinden bahisle davalı yönetim tarafınca emekli ikramiyesi ödenmediği, bunun üzerine, emekli ikramiyesi ödenmesine karar verilmesi istemiyle ilgililer tarafınca açılan davalarda genel olarak yönetim mahkemelerince yaş şartı aranmaksızın 5434 sayılı Kanun’a tabi hizmeti emekli aylığı bağlanması için kâfi olanlara (kural olarak 25 yıl hizmeti olanlara) emekli ikramiyesi ödenmesine karar verildiği, kelam konusu yargı kararlarının emekli aylığı bağlanmasına ait olmayıp yalnızca emekli ikramiyesine ait olduğu,

Buna nazaran, 2829 sayılı Kanun’la farklı toplumsal güvenlik kuruluşlarında geçen hizmet müddetlerinin birleştirilmesi suretiyle ilgililerin toplumsal güvenliklerinin ve emeklilik haklarının sağlanmasının amaçlandığı, 2829 sayılı Kanun uyarınca hizmet birleştirmesinin yasal mecburilik olduğu, ilgililerin farklı toplumsal güvenlik kuruluşlarında geçen hizmetlerinin emeklilikte dikkate alınmasının kazanılmış hak ve toplumsal güvenlik prensiplerinin bir gereği olduğu, ayrıyeten emekli ikramiyesi ödenebilmesinin ön şartı emekli aylığı bağlanması olup emekli aylığı bağlanmaksızın emekli ikramiyesi ödenmesinin mümkün bulunmadığı, gerçekten davalı yönetim tarafınca da emekli ikramiyesine ait davalar açılmadan evvel hizmet birleştirmesi yapıldığı ve ilgililere birleştirilmiş hizmet müddetleri üzerinden emekli aylığı bağlandığı, ayrıyeten kelam konusu davalarda verilen yargı kararlarının, 5434 sayılı Kanun kapsamındaki hizmet müddetlerinin (kural olarak 25 yıl) tek başına emekli aylığı bağlanmasına kâfi olanlara (yaş şartına bakılmaksızın) emekli ikramiyesi ödenmesine yönelik olduğu, bu kararların emekli aylıklarıyla bir ilgisinin olmadığı dikkate alındığında, emekli ikramiyesine ait yargı kararlarında yer alan münasebet ve değerlendirmelerin, kelam konusu kararların kapsam ve emelini aşacak biçimde yorumlanmak suretiyle kamu misyonuna son verilerek memuriyetle ilişiği kesilen ve farklı toplumsal güvenlik kuruluşlarına tabi hizmetleri birleştirilerek (yaş ve hizmet şartı sağlanarak) 5434 sayılı Kanun kapsamında emekli aylığı bağlananların 2829 sayılı Kanun’a nazaran yapılan hizmet birleştirmelerinin iptal edilmesinin, Emekli Sandığı Kanunu haricindeki başka toplumsal güvenlik kuruluşlarında geçen hizmet müddetlerinin emeklilik toplam hizmet müddetinden düşülmesinin ve daha evvel ödenen emekli aylıklarının borç çıkarılmasının mümkün bulunmadığı,

Bu durumda, emekli ikramiyesine ait mahkeme kararlarının uygulanmasına yönelik olarak, 2829 sayılı Kanun’a göre daha evvel yapılan hizmet birleştirmelerinin iptal edilmesini, emekli aylığı bağlanması için yalnızca 5434 sayılı Kanun’a tabi hizmetlerin dikkate alınmasını, öteki toplumsal güvenlik kuruluşlarına (Bağ-Kur, SSK gibi) tabi hizmet müddetlerinin toplam hizmet mühletinden düşülerek bu müddetlerin emeklilik hizmet mühleti ve yaş şartının tespitinde dikkate alınmamasını, bu biçimdece emekli aylığı bağlanması için yaş şartını sağlamayanların emekli aylıklarının iptal edilerek daha evvel ödenen emekli aylıklarının borç çıkarılmasını yahut ödenecek emekli ikramiyesinden mahsup edilmesini öngoren dava konusu Genel Yazının (A) kısmında hukuka ve üst hukuk normlarına uygunluk bulunmadığı nedeni öne sürülerek iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN TEZLERİ:

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI:


Davacı tarafınca, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ KANISI:

Temyiz isteminin reddi ile Daire sonucunın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Yargıcının açıklamaları dinlendikten ve evraktaki dokümanlar incelendikten daha sonra gereği görüşüldü:

Üyeler … ve …’in, davacı Sendikanın Tüzüğünün 10. unsurunda “Emekli olan üyenin üyeliği düşer …” kuralının bulunduğu, nazaranvlerine son verilmesi niçiniyle kamu vazifelisi statüsü sona eren üyeleri ile nazaranvlerine son verildiği tarihten itibaren üyelik teması kalmadığından, ayrıyeten, dava konusu Genel Yazı’nın çalışan kamu nazaranvlilerini ilgilendiren bir istikametinin bulunmaması ve yalnızca emekli kamu bakılırsavlilerini ilgilendirmesi niçiniyle davacı Sendikanın dava konusu düzenleyici sürecin iptalini isteme konusunda yasal ve yeni bir menfaati bulunmadığından davanın ehliyet istikametinden reddine karar verilmesi gerektiği, yolundaki oylarına karşılık, bakılırsave son verme sürecinin iptaline ait yargılama süreçlerinin devam ettiği, davacı sendika üyelerinin yargı sonucuyla bakılırsave yine dönme ihtimallerinin bulunması niçiniyle dava konusu Genel Yazı’nın iptali istemine ait olarak dava açmakta davacı sendikanın ehliyetinin bulunduğu kararına varılarak, uyuşmazlığın aslına geçildi:

HUKUKİ KIYMETLENDİRME:

Danıştay dava dairelerinin kesin kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Tarzı Kanunu’nun 49. hususunda yer alan;

“a) nazaranv ve yetki haricinde bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka ters karar verilmesi,

c)Usul kararlarının uygulanmasında sonucu etkileyebilecek nitelikte yanılgı yahut eksikliklerin bulunması” sebeplerinden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar yöntem ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen savlar sonucun bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR kararı:

Açıklanan niçinlerle;

1. Davalı yönetimin temyiz isteminin reddine,

2.Dava konusu sürecin üstte özetlenen münasebetle iptaline ait Danıştay Onikinci Dairesinin temyize mevzu 01/04/2021 tarih ve E:2019/2818, K:2021/1837 sayılı sonucunın ONANMASINA,

3. Kesin olarak, 23/02/2022 tarihinde adapta ve asılda oyoldukçaluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

X- 5510 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 2008 yılının Ekim ayı başından evvel bakılırsave başlayan anılan Kanunun 4/1-c unsuru kapsamında sigortalı olan kamu nazaranvlilerine emekli aylığı bağlanmasında uygulanacak kararlar, 5434 sayılı Kanunun mülga 39. ve süreksiz 205. unsurlarında düzenlenmiş, buna göre iştirakçiliğin başlangıç tarihine nazaran emekli aylığı bağlanması için gerekli hizmet müddetleri Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararları temel alınarak süreksiz 205. hususta kademeli bir biçimde düzenlenmiştir.

Anılan kararlara bakılırsa 5434 sayılı Kanun kararlarına bakılırsa emekli aylığı bağlanabilmesi için sırf hizmet kuralının yerine getirilmesi kâfi bulunmamakta, hizmet kuralının yanı sıra sigortalılık başlangıç tarihine göre tabi olunan emeklilik yaşının da ikmal edilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda, emekli ikramiyesinin ödenebilmesi için de emekli aylığının bağlanmış olması ve emekliliğin 89. hususun ikinci fıkrasında belirtilen biçimde elde edilmiş olması zarurî olup, 5434 sayılı Kanunun 89. hususunun ikinci fıkrasında ise; “Birinci fıkra kapsamına girmemekle birlikte, bu Kanun ve/veya 5510 sayılı Kanunun süreksiz 4 üncü unsuru kapsamında hizmeti bulunanlardan mülga 2829 sayılı Toplumsal Güvenlik Kurumlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanunun 8 inci hususu uyarınca birleştirilen hizmet mühletleri üzerinden emeklilik, yaşlılık ya da malullük aylığı bağlananlara ise; bu Kanun yahut 5510 sayılı Kanunun süreksiz 4 üncü hususu kararlarına tabi olarak bu Kanuna tabi daire, kuruluş ve iştiraklerde geçen çalışmalarının, 25/8/1971 tarihindeki ve 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü unsurunda belirtilen kıdem tazminatına hak kazanma kaidelerine uygun olarak sona ermiş olması kaidesiyle emekli ikramiyesi ödenir.” kararı yer almaktadır.

Dava konusu düzenleyici süreç ile memuriyetle bağları kamu vazifesinden çıkarılma formunda sona erenlerle, memuriyet vazifeleri kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek biçimde sona ermeyenlerin 5434 sayılı Kanuna tabi hizmet mühletleri karşılığında emekli ikramiyesi ödenmesi talebiyle açılan davalar daha sonrasında mahkemelerce verilen kararların ne biçimde uygulanacağı konusunda düzenlemeler yapılmış olup, anılan düzenlemelerde 5434 sayılı Kanunun 89., süreksiz 205. ve mülga 39. hususları ile 2829 sayılı Kanun kararlarına rastgele bir karşıtlık bulunmamaktadır.

Belirtilen niçinlerle, davalı yönetimin temyiz talebinin kabulüyle Daire sonucunın bozulması gerektiği görüşü ile çoğunluk sonucuna katılmıyoruz.

KARŞI OY

XX- Dava dilekçesi incelendiğinde; davacı sendika tarafınca Toplumsal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğünün “Mahkeme Kararlarının Uygulanması” temalı … tarih ve … sayılı Genel Yazısı’nın iptalinin istendiği anlaşılmaktadır. Davacının bu açık talebi karşısında davanın, dava dilekçesinin içeriğinden hareketle hukuka karşıtlık savlarının Genel Yazının (A) kısmına ait olduğu nedeni öne sürülerek bu kısma hasren incelenmesi mümkün değildir.

Bu niçinle temyiz isteminin kabulü ile Dairece dava konusu Genel Yazı’nın öteki kısımları tarafından de bir kıymetlendirme yapılmak üzere sonucun bozularak bir daha bir karar verilmek üzere evrakın Dairesine gönderilmesi gerektiği oyuyla, çoğunluk sonucuna katılmıyorum.

Haber Sitelerinden Alıntı Yapılmıştır.